Το Πρόγραμμα του Επιστημονικού Συνεδρίου, που διοργανώνει η ΚΕ του ΚΚΕ για τον Κώστα Βάρναλη, στην αίθουσα Συνεδρίων, στην έδρα της στον Περισσό, στις 16 και 17 Απρίλη

Μετά την επιτυχία του περσινού επιστημονικού συνεδρίου για τον Γ. Ρίτσο και στο πλαίσιο ενός γενικότερου σχεδιασμού για τη μελέτη και ανάδειξη του έργου μεγάλων κομμουνιστών δημιουργών, Ελλήνων και ξένων, η ΚΕ του ΚΚΕ πραγματοποιεί ένα διήμερο συνέδριο (16 – 17 Απρίλη) αφιερωμένο στον Κώστα Βάρναλη με τον τίτλο: «Κ. Βάρναλης, φως που πάντα καίει», στην αίθουσα Συνεδρίων στην έδρα της Κεντρική Επιτροπής, στον Περισσό.

Στόχος των συνεδρίων αυτών είναι η ουσιαστική προσέγγιση και κατανόηση της πρωτοπόρας τέχνης της εποχής μας, αναζητώντας το φως στην τέχνη – «ξυπνητήρι» της λαϊκής συνείδησης, όπως γράφει και ο Βάρναλης. Τα συνέδρια αυτά απευθύνονται στην εργατική τάξη και την αυριανή βάρδιά της, τους νέους από τα τα λαϊκά στρώματα, γιατί η επαναστατική τέχνη είναι απαραίτητη όσο ποτέ στις σύγχρονες απαιτήσεις της πολύπλευρης ιδεολογικοπολιτικής πάλης της.

Στα χέρια της εργατικής τάξης, η Τέχνη μπορεί να γίνει ένας πραγματικός οργανωτής του συναισθήματος των μαζών για την κοινωνική τους απελευθέρωση. Γι’ αυτό, τα συνέδρια αυτά απευθύνονται ιδιαίτερα στους κομμουνιστές και φιλο-κομμουνιστές καλλιτέχνες, καθώς επιδιώκουν παράλληλα να φωτίσουν τις αρχές της μαρξιστικής αισθητικής και να διερευνήσουν τη μέθοδο του σοσιαλιστικού ρεαλισμού μέσα από το έργο κορυφαίων εκφραστών του, με σκοπό οι σημερινοί δημιουργοί να διδαχτούν απ’ τα επιτεύγματά τους και να τα ξεπεράσουν. Αποτελούν, ταυτόχρονα, μια σημαντική συμμετοχή στην ιδεολογική διαπάλη γύρω από την ερμηνεία της Τέχνης και την επιστήμη της Αισθητικής.

Το πλήρες πρόγραμμα του Συνεδρίου

Σάββατο 16/04/2011 (10.00-20.00) και Κυριακή 17/04/2011 (10.00-15.00).

Οργανωτική Επιτροπή: Βαγγελιώ Κυριαζίδου, Ελένη Μηλιαρονικολάκη, Ρίτα Νικολαΐδου, Βαγγελιώ Πλατανιά, Γιάννης Σκαρπερός.

Χαιρετισμοί: Αλέκα Παπαρήγα ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ. Θοδωρής Χιόνης Γραμματέας ΚΣ της ΚΝΕ.

Εισηγητική ομιλία: Ελένη Μηλιαρονικολάκη, υπεύθυνη του Πολιτιστικού Τμήματος και μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ: «Και στον ίδρο το δικό, γίνε συ τ΄ αφεντικό».

Ενότητα 1η: «Οδηγητής μιας νέας εποχής»

Εισηγήσεις

Αντα Κατσίκη Γκίβαλου, καθηγήτρια παιδαγωγικού τμήματος δημοτικής εκπαίδευσης πανεπιστημίου Αθηνών: «Ανθρώπινες στιγμές στην ποιητική δημιουργία του Κ. Βάρναλη».

Μάκης Μαΐλης, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ, υπεύθυνος του Τμήματος Ιστορίας: «Το ιστορικό πλαίσιο της πορείας του Κ. Βάρναλη».

Ηρακλής Κακαβάνης, δημοσιογράφος – διορθωτής του «Ριζοσπάστη»: «Ο δημοτικιστής Βάρναλης».

Ρίτα Νικολαΐδου, φιλόλογος, διευθύντρια της τρίμηνης επιθεώρησης «Θέματα Παιδείας»: «Χρειάζεται και χαρακτήρας…».

Μαρία Πεσκετζή, Διδάκτορας Λογοτεχνίας, σχολική σύμβουλος δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης:«Ο Βάρναλης, ο Αισχύλος κι ο σχολικός λογοτεχνικός κανόνας».

Λατζεζάρ Ελένκοφ, ποιητής, εκπρόσωπος του ΚΚ Βουλγαρίας και της Ένωσης των Βουλγάρων Συγγραφέων: «Κώστας Βάρναλης, ασυμβίβαστη και ανήσυχη καμπάνα».

Βασίλ Ιβάνοβ Πετκόβ, εκπρόσωπος του Κόμματος Βουλγάρων Κομμουνιστών και συντάκτης της εφημερίδας του κόμματος «Νόβο Ραμπότνιτσεσκο Ντέλο»: «Ο Κώστας Βάρναλης και η Βουλγαρία».

Παρεμβάσεις:

Τώνια Χαρατσίδου, γιατρός: «Αναμνήσεις από την προσωπική μου γνωριμία με το Βάρναλη».

Βασίλης Κολοβός, ηθοποιός – συγγραφέας: «Ο Βάρναλης πνευματικός οδηγητής του λαού μας».

Ενότητα 2η: Πρωτοπόρα αισθητική θεωρία και πράξη

Εισηγήσεις

Ερατοσθένης Καψωμένος, καθηγητής Νέας Ελληνικής Φιλολογίας και Θεωρίας της Λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων: «O Προσκυνητής».

Χρίστος Αλεξίου, καθηγητής του Πανεπιστημίου του Μπέρμινχαμ και διευθυντής του θεωρητικού περιοδικού «Θέματα Λογοτεχνίας»: «ΤO ΦΩΣ ΠΟΥ ΚΑΙΕΙ» και οι «ΣΚΛΑΒΟΙ ΠΟΛΙΟΡΚΗΜΕΝΟΙ» ορόσημo και οδόσημο στην ποίηση του Βάρναλη.

Σπύρος Τουλιάτος, εκπαιδευτικός, οργανωτικός γραμματέας της Πανελλήνιας Ένωσης Φιλολόγων: Το ιστορικό και υλιστικό περιεχόμενο της «Αληθινής Απολογίας του Σωκράτη».

Αννεκε Ιωαννάτου, μεταφράστρια και διδάκτορας κλασικής φιλολογίας του Πανεπιστημίου της Ουτρέχτης: «Η διαλεκτική της αισθητικής του Βάρναλη».

Μαρία Αντωνοπούλου, υποψήφια διδάκτορας Πανεπιστημίου του Μπέρμιγχαμ: «Ο σοσιαλιστικός ρεαλισμός στην αισθητική σκέψη του Βάρναλη».

Θωμάς Συμεού, εκπρόσωπος του ΑΚΕΛ, Γ. Γραμματέας της Ενωσης Λογοτεχνών Κύπρου: «Η επίδραση του Βάρναλη στους Κύπριους ποιητές».

Γιάννης Σκαρπερός, ζωγράφος, μέλος του Πολιτιστικού Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ: «Οι παρακαταθήκες του Βάρναλη στους σημερινούς δημιουργούς».

Παρεμβάσεις:

Μπάμπης Παπαδόπουλος, φιλόλογος, πρόεδρος της ένωσης φιλολόγων Κατερίνης: «Οργή Λαού».

Γιώργος Μηλιώνης, παραγωγός του «902»: Το «Ημερολόγιο της ταξικής κοινωνίας».

Γιάννης Παπαοικονόμου, Διδ. Ιστορίας Πανεπ. Σορβόνης: «Οι Δικτάτορες».

Ενότητα 3η: Βαθιά λαϊκό και πολυδιάστατο φιλολογικό έργο

Εισηγήσεις:

Γεωργία Λαδογιάννη, επίκουρος καθηγήτρια Νεοελληνικής Λογοτεχνίας και Δραματουργίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων: «Ο Σολωμός χωρίς μεταφυσική»: η θαρραλέα χρήση του ιστορικού υλισμού από τον Κ. Βάρναλη.

Δημήτρης Πατίας διδάκτορας φιλολογίας, εκπαιδευτικός: Κ. Βάρναλής: Tα Κριτικά – Νεοελληνικά.

Ζωή Βαλάση, συγγραφέας και διδάκτορας φιλολογίας του Πανεπιστημίου της Σορβόννης: «Ο Βάρναλης και το παιδί».

Θανάσης Καραγιάννης, διδάκτορας παιδαγωγικής, κριτικός/μελετητής θεάτρου για παιδιά: «Ο Ατταλος ο Γ’ του Κώστα Βάρναλη: η μοναδική, αλλά σημαντική συμβολή του στη δραματουργία μας».

Γιώργος Κεντρωτής, καθηγητής Θεωρίας της Μετάφρασης του Ιόνιου πανεπιστήμιου: «Ο μεταφραστής Βάρναλης».

Όλγα Ταμπόλινα, δημοσιογράφος εκπρόσωπος του ΚΕΚΡ: «Η διεθνής σημασία του έργου του Κ. Βάρναλη».

Γιώτης Νικολαΐδης, φιλόλογος: «Yπάρχει γλωσσικό ζήτημα σήμερα»;

Παρεμβάσεις:

Γρηγόρης Τραγγανίδας, δημοσιογράφος του «Ριζοσπάστη»: «Ο δημοσιογράφος Βάρναλης».

Bαγγελιώ Πλατανιά, φιλόλογος, μέλος του Πολιτιστικού Τμήματος: «Τι είδα εις την Ρωσίαν των Σοβιέτ», για τα άρθρα του Βάρναλη στον Ελεύθερο Ανθρωπο.

Γιώργος Ηρακλέους, φιλόλογος, DEA κοινωνιολογίας πανεπ. Λιέγης: «Οι γυναίκες κοινωνικά και ιδεολογικά σύμβολα στην ποίηση του Βάρναλη».

Σπύρος Σαμοΐλης, μουσικοσυνθέτης: «Για τη γνωριμία και συνεργασία μου με το Βάρναλη».

Βλέπε επίσης

Το ΚΚΕ διοργανώνει διήμερο συνέδριο αφιερωμένο στον Κώστα Βάρναλη (16 και 17 Απριλίου)

Η Μπαλάντα του κυρ’ Μέντιου: απαγγέλει ο ίδιος ο Κώστας Βάρναλης – ερμηνεύει ο Νίκος Ξυλούρης

Κώστας Βάρναλης: Ο Οδηγητής Ποιητής της εργατιάς

*

Προτείνουμε ακόμη

http://varnaliskostas.blogspot.com


Η Μπαλάντα του κυρ’ Μέντιου: απαγγέλει ο ίδιος ο Κώστας Βάρναλης – ερμηνεύει ο Νίκος Ξυλούρης

Η Μπαλάντα του κυρ’ Μέντιου

Δε λυγάνε τα ξεράδια
και πονάνε τα ρημάδια!
Κούτσα μια και κούτσα δυο
της ζωής το ρημαδιό!

Mεροδούλι, ξενοδούλι!
Δέρναν ούλοι: αφέντες, δούλοι,
ούλοι: δούλοι, αφεντικό
και μ’ φήναν νηστικό.

Tα παιδιά, τα καλοπαίδια,
παραβγαίνανε στην παίδεια
με κοτρόνια στα ψαχνά,
φούχτες μύγα στ’ αχαμνά!

Aνωχώρι, Κατωχώρι,
ανηφόρι, κατηφόρι,
και με κάμα και βροχή,
ώσπου μου ‘βγαινε η ψυχή.

Eίκοσι χρονώ γομάρι
σήκωσα όλο το νταμάρι
κι’ έχτισα, στην εμπασιά
του χωριού, την εκκλησιά.

Kαι ζευγάρι με το βόδι
(άλλο μπόι κι’ άλλο πόδι)
όργωνα στα ρέματα
τ’ αφεντός τα στρέμματα.

Kαι στον πόλεμ’ «όλα για όλα»
κουβαλούσα πολυβόλα
να σκοτώνωνται οι λαοί
για τ’ αφέντη το φαϊ.

Kαι γι’ αυτόνε τον ερίφη
εκουβάλησα τη νύφη
και την προίκα της βουνό,
την τιμή της ουρανό!

Aλλά εμένα σε μια σφήνα
μ’ έδεναν το Μαη το μήνα
στο χωράφι το γυμνό
να γκαρίζω, να θρηνώ.

Kι’ ο παπάς με την κοιλιά του
μ’ έπαιρνε για τη δουλειά του
και μου μίλαε κουνιστός:
«Σε καβάλησε ο Χριστός!

Δούλευε για να στουμπώσει
όλ’ η Χώρα κι’ οι καμπόσοι.
Μη ρωτάς το πώς και τί,
να ζητάς την αρετή!
-Δε βαστάω! Θα πέσω κάπου!
-Ντράπου! Τις προγόνοι ντράπου!
-Αντραλίζομαι!… Πεινώ!…
-Σούτ! θα φας στον ουρανό!»

Kι’ έλεα: όταν μιαν ημέρα
παρασφίξουνε τα γέρα,
θα ξεκουραστώ κι’ εγώ,
του θεού τ’ αβασταγό!

Kι’ όταν ένα καλό βράδυ
θα τελειώσει μου το λάδι
κι’ αμολήσω την πνοή
(ένα πουφ είν’ η ζωή),

H ψυχή μου θε να δράμη
στη ζεστή αγκαλιά τ’ Αβράμη,
τ’ άσπρα, τ’ αχερένια του
να φιλάει τα γένια του!

Γέρασα κι’ ως δε φελούσα
κι’ αχαϊρευτος κυλούσα,
με πετάξανε μακριά
να με φάνε τα θεριά.

Kωλοσούρθηκα και βρίσκω
στη σπηλιά τον Αι-Φραγκίσκο:
«Χαίρε φως αληθινόν
και προστάτη των κτηνών!

Σώσε το γέρο κύρ Μέντη
απ’ την αδικιά τ’ αφέντη,
συ που δίδαξες αρνί
τον κύρ λύκο να γενή!

Tο σκληρόν αφέντη κάνε
από λύκο άνθρωπο κάνε!…»
Μα με την κουβέντα αυτή
πόρτα μου ‘κλεισε κι’ αυτί.

Tότενες το μαύρο φίδι
το διπλό του το γλωσσίδι
πίσω από την αστοιβιά
βγάζει και κουνάει με βιά:

«Φως ζητάνε τα χαϊβάνια
κι’ οι ραγιάδες απ’ τα ουράνια,
μα θεοί κι’ όξαποδώ
κει δεν είναι παρά δώ.

Aν το δίκιο θες, καλέ μου,
με το δίκιο του πολέμου
θα το βρης. Οπου ποθεί
λευτεριά, παίρνει σπαθί.

Mη χτυπάς τον αδερφό σου-
τον αφέντη τον κουφό σου!
Και στον ίδρο το δικό
γίνε συ τ’ αφεντικό.

Χάιντε θύμα, χάιντε ψώνιο
χάιντε Σύμβολον αιώνιο!
Αν ξυπνήσεις, μονομιάς
θα ‘ρτη ανάποδα ο ντουνιάς.

Kοίτα! Οι άλλοι έχουν κινήσει
κι’ έχ’ η πλάση κοκκινήσει
κι’ άλλος ήλιος έχει βγη
σ’ άλλη θάλασσ’, άλλη γης».